زيرا هنر داراى مفاهيم و تجلياتى بود كه در بسيارى از موارد نيازى به ترجمه و برگردان نداشت . به همين دليل بطور مستقيم صنايع و مصنوعات و يا مضامين هنر اسلامى بدون كمترين دخل و تصرفى به اروپا منتقل شد . تجار نخستين گروهى بودند كه آثار هنرى را به اروپا منتقل كردند . اينان مصنوعات هنرى اعم از صنايع فلزى ، چوبى و منبّت‌كارى ، مُذهب و نقره‌كارى و ظروف برنجى ، مسى و مفرغى و منسوجات زيبا را در بازارهاى اروپا عرضه كردند . تمايل خريداران اروپايى به تهيه اجناس بديع هنرى به سرعت نظر تجار اروپايى را به بازارهاى اسلامى معطوف داشت . پارچه‌هاى زيباى زربفت تنيسى ، پرده‌هاى گرانبهاى فيّوم ، پارچه‌هاى كتان دبيق و دِمياط « 1 » و يا پارچه‌هاى زيباى توزى ( كازرونى ) ، ديبا و جامه‌هاى گلابتون‌دوزى كه در كارگاه‌هاى ايرانى و مصرى بافته مىشد ، در بازارهاى اروپايى به فروش مىرسيد . فرش‌هاى ممتاز ايرانى و جاجيم‌هاى پر نقش زينتى عراق نيز متقاضيان بىشمارى را در اروپا به خود اختصاص داده بود . ورود اين صنايع با آميزهء ذوق و سليقهء شرقى تحول عظيمى را در صنايع ظريفهء اروپا ايجاد نمود . از اين پس تقليدكارى هنرى در زمينه‌هاى مختلف صورت گرفت و استادكاران اروپايى با اندك دخل و تصرفى ، تزئينات و نقش و نگارهاى اسلامى را در مصنوعات خود به كار بستند و واژگان و اصطلاحات هنر اسلامى به سرعت در اروپا رواج يافت . پارچه‌هاى پنبه‌اى خوش‌بافت فسطاط در انگليس فاستونى ناميده شد و پارچه‌هاى ظريف و مقاوم دِمياطى نيز به دمسك يا دمسه موسوم شد . بازارهاى سواحل شمالى مديترانه به ويژه ايتاليا مملو از تافته‌ها و بافته‌هاى ايرانى و مصرى بود . « 2 » صنعت كاغذسازى با پيشينهء شرقى توسط مسلمانان در سرزمين‌هاى فتح شده گسترش يافت . نخستين كارخانه‌هاى كاغذسازى در سيسيل و اندلس ساخته شد و دستاوردهاى صنعتى آنان از اين دو كانون به اروپا منتقل شد . « 3 »

--> ( 1 ) . تنيس ، دمياط و دبيق از شهرهاى مصر است . ( 2 ) . گوستاولوبون ، تاريخ تمدن اسلام و عرب ، ترجمه سيد هاشم حسينى ، ص 638 ؛ ارنست كونل ، هنر اسلامى ، ترجمه هوشنگ طاهرى ، ص 190 و 191 . ( 3 ) . توماس و اكر آرنولد و آلفرد گيوم ، ميراث اسلام ، ترجمه مصطفى علم ، ص 65 و 66 .